📋 Dasar Hukum
PP No. 58 Tahun 2023 • PMK No. 168 Tahun 2023 • UU HPP No. 7 Tahun 2021 • Permenaker No. 6 Tahun 2016 (THR)
👨 ARIE SANDHI
Status PTKP
K/2 (Kawin + 2 Anak)
PTKP/Tahun
Rp 67.500.000
Gaji Bruto/Bulan
Rp 6.500.000
Kategori TER
B (s.d. Rp 6.500.000)
Tarif TER
0,25%
PPh 21/Bulan (TER)
Rp 16.250
👩 FELIYANTI
Status PTKP
TK/0 (Tidak Kawin)
PTKP/Tahun
Rp 54.000.000
Gaji Bruto/Bulan
Rp 4.500.000
Kategori TER
A (s.d. Rp 5.400.000)
Tarif TER
0%
PPh 21/Bulan (TER)
Rp 0
1
POTONGAN BULANAN — JANUARI S.D. NOVEMBER (Tanpa THR)
| Bulan |
Gaji Arie |
PPh 21 Arie |
Gaji Feliyanti |
PPh 21 Feliyanti |
Total PPh 21 |
| Januari | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Februari | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Maret | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| April | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Mei | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Juni | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Juli | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Agustus | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| September | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| Oktober | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| November | Rp 6.500.000 | Rp 16.250 | Rp 4.500.000 | Rp 0 | Rp 16.250 |
| TOTAL Jan-Nov (11 bln) |
Rp 71.500.000 |
Rp 178.750 |
Rp 49.500.000 |
Rp 0 |
Rp 178.750 |
2
PERHITUNGAN PPh 21 DESEMBER (DENGAN THR)
| Komponen Perhitungan |
Arie Sandhi |
Feliyanti |
Total Gabungan |
| Gaji Pokok (12 bulan) |
Rp 78.000.000 |
Rp 54.000.000 |
Rp 132.000.000 |
| THR (1 bulan gaji) |
Rp 6.500.000 |
Rp 4.500.000 |
Rp 11.000.000 |
| Total Penghasilan Bruto |
Rp 84.500.000 |
Rp 58.500.000 |
Rp 143.000.000 |
| Biaya Jabatan (5% × Bruto, maks Rp 500.000/bln) |
- Rp 4.225.000 |
- Rp 2.925.000 |
- Rp 7.150.000 |
| Penghasilan Neto Setahun |
Rp 80.275.000 |
Rp 55.575.000 |
Rp 135.850.000 |
| PTKP Gabungan (K/I/2) |
— Rp 121.500.000 — |
- Rp 121.500.000 |
| Penghasilan Kena Pajak (PKP) |
Rp 14.350.000 |
Rp 14.350.000 |
| PPh 21 TERUTANG SETAHUN (5% × PKP) |
Rp 717.500 |
Rp 717.500 |
3
PEMBAGIAN PROPORSIONAL & REKONSILIASI
| Metode |
Arie Sandhi |
Feliyanti |
| Penghasilan Neto Setahun |
Rp 80.275.000 |
Rp 55.575.000 |
| Proporsi Penghasilan |
59,09% |
40,91% |
| PPh 21 Terutang × Proporsi |
Rp 424.004 |
Rp 293.496 |
| Cicilan PPh 21 Jan-Nov (TER) |
Rp 178.750 |
Rp 0 |
| POTONGAN DESEMBER (Kurang Bayar) |
Rp 245.254 |
Rp 293.496 |
PPh 21 TERUTANG SETAHUN
Rp 717.500
5% × Rp 14.350.000
TOTAL SUDAH DIPOTONG
Rp 178.750
Jan-Nov (Arie saja)
TOTAL POTONGAN DESEMBER
Rp 538.750
Arie + Feliyanti
| Karyawan |
PPh Terutang |
Cicilan Jan-Nov |
Potongan Desember |
Status |
| 👨 Arie Sandhi |
Rp 424.004 |
Rp 178.750 |
Rp 245.254 |
⚠ DIPOTONG |
| 👩 Feliyanti |
Rp 293.496 |
Rp 0 |
Rp 293.496 |
⚠ DIPOTONG |
| TOTAL |
Rp 717.500 |
Rp 178.750 |
Rp 538.750 |
Rp 717.500 |
⚠️ Catatan Penting
- THR dikenakan PPh 21 karena termasuk penghasilan yang diterima karyawan dalam masa kerja 12 bulan (Permenaker No. 6/2016).
- PTKP Gabungan K/I/2 = Rp 121.500.000 karena status MT dan kedua NPWP aktif (Arie K/2 + Feliyanti TK/0).
- Pembagian proporsional berdasarkan rasio penghasilan neto masing-masing terhadap total gabungan.
- Cicilan Jan-Nov menggunakan TER (0,25% untuk Arie, 0% untuk Feliyanti). Selisih diselesaikan di Desember.
- Sisa kelebihan bayar dapat diklaim sebagai PPh 25 tahun depan atau dikembalikan via SPT Tahunan.